یکی از ابتکارات  امام خمینی(ره) در حج،توصیه  و دستور به برائت از مشرکین در موسم حج بود.در اینجا ابتدا به نقل توضیحی راجع به اصل برائت از مشرکین می پردازیم.

شیوه های اعلان برائت می تواند به گونه های مختلف و مناسب،در قالب رعایت اصول دیگر اسلام و شرایط زمان انجام شود.اما آنچه به عنوان رکن در اجرای آن باید ملحوظ شود،اصل معنا و مفهوم اعتقادی و سیاسی طرد بت و بت پرستی و اعلان انزجار از مشرکان و دشمنان اسلام و محکوم کردن سیاست های خصمانه و توطئه گرانه و مشی ستمگرانه و تجاوز کارانه آنهاست.

امام خمینی در عید قربان نخستین حج پس از پیروزی انقلاب اسلامی(30/8/1358)در پیامی به حجاج،به تحلیل جامعی از حج مبادرت ورزیدند و آن را محل نشر توحید و نفی شرک دانستند.تاکید ایشان بر این نکته بود که کعبه خاستگاه اصلی ندای توحید و مرکز شکستن بتها در سراسر جهان است و بنا بر آیات قرآنی،تطهیر آن از همه ناپاکی ها و پلیدیها که بالاترین آنها شرک است،واجب است.سپس با اعلان برائت از مشرکین و قیام مهدی موعود از کنار کعبه و دعوت مردم به توحید،نتیجه گرفتند که همه بت شکنی ها از کعبه سرچشمه گرفته و  خواهد گرفت و امت اسلام نیز باید از این امر تاسی نماید.

وی حج اجتماعی و برائت از مشرکان را به یک روش خاص محدود نکرد،بلکه دغدغه اصلی او بر محتوای عمیق حج و استفاده از آن با اتکا بر توحید ناب و اجتناب از تمامی مظاهر شرک و تعلق و توکل به غیر خدا بود که می تواند منشاء حرکات و برکات بسیاری در جوامع اسلامی و همسویی و تلاش آنان برای احیای میراث و تمدن اسلامی شود.

از نظر امام،مسلمانان باید در حج به صرف صورت قناعت نکنند و از چنین کنگره عظیمی که امکان برپاییش برای هیچ مقام و دولتی ممکن نیست مگر اراده خدا،به نفع اسلام و مسلمین استفاده شود.

موارد این استفاده را می توان در قیام به قسط برای ادامه راه و روش های بت شکنیهای انبیای حق،به هم پیوستن مسلمانان و جهان و تحکیم وحدت آنها در مقابل طاغوتها و بررسی مشکلات مسلمانان و مشورت برای حل و فصل آنها می توان نام برد.

خاستگاه اصلی دیدگاه امام خمینی در برائت از مشرکان،همان اصول تولی و تبری بوده است.از نظر ایشان فریاد برائت از مشرکان مخصوص به زمان خاصی نیست و در هر سال باید تکرار شود و دفاع از مسلمانان نوعی برائت از مشرکین است.بدین ترتیب،بهره گیری صحیح از حج و برائت از مشرکان،رهایی از مرزهای اعتباری قومیت و ملیت و رسیدن مسلمانان به وحدت ایمانی است و رهایی از اختلافهای درونی و جنگهای مذهبی و عطف نفرتها و دشمنی ها به دشمن مشرک را در پی دارد.

با ملاحظه آراء و مشی فقها و دانشمندان اسلامی در قرون گذشته نسبت به حج و مشاهده تحول ژرفی که حضرت امام خمینی(ره) در همه جنبه های مکتب ایجاد کرد عظمت او و اهمیت تحولی که به وجود آورد،آشکارتر می شود و به حق باید او را ((احیاگر حج ابراهیمی))نامید.از دیدگاه امام،حج تمرین و تنظیم  تشکل یک زندگی توحیدی است.با چنین بینشی از حج ،البته بیدار نمودن مسلمانان جهان با هدف خارج کردن آنان از سلطه بیگانگان،بازگشت به هویت خویشتن و اعلان برائت از مشرکان و ملحدان و حاکمان ستمگر از لوازم اجتناب ناپذیر حج است.

اساساٌ بینش امام با بینش های دیگر تفاوت اصولی دارد.از هنرهای او ((تصحیح اندیشه ها))بود.اندیشه هایی که در قرون متمادی،دستخوش انحراف و تحریف شده بود.

امام خمینی احیاگر حج ابراهیمی و محمدی(ص)مظهر ((اشداء علی الکفار رحماء بینهم))بود.او بیش از همه مصلحان اجتماعی،منادی وحدت مسلمین بود و بیش از همه از اختلافات آنان رنج می برد و هیچ گاه راضی به بروز اختلاف و نزاع بین حجاج بیت الله الحرام نبود.

امام خمینی در این باره می فرمایند:

مسلماًٌ حج بی روح و بی تحرک و قیام،حج بی برائت ،حج بی وحدت و حجی که از آن هدم کفر و شرک برنیاید،حج نیست.حج کانون معارف الهی است که از آن ،محتوای سیاست اسلام را در تمام زوایای زندگی باید جستجو نمود.

در جای دیگر می فرمایند:

گمان نشود قصد موسی و ابراهیم و محمد مخصوص به زمان خاصی است.این دستور است و جاوید؛ در صورتی که مشرکان حجاز منقرض شده اند و قیام للناس مختص به زمانی نیست و دستور هر زمان و مکان است و در هر سال،در این جمع عمومی بشری،از جمله عبادات مهم است.

در جای دیگر می فرمایند:

نباید تصور نمود که مبارزه انبیاء با بت و بت پرستها ،منحصر به سنگ و چوب های بی جان بوده است و نعوذ بالله ! پیامبرانی همچون ابراهیم ،در شکستن بتها پیشقدم بوده و اما در مصاف با ستمگران،صحنه مبارزه را ترک کرده اند!

منبع:مبانی دینی برائت از مشرکان،سید جواد ورعی،مجله میقات حج،شماره 26،1377 .

صحیفه امام،ج 21،ص 77-78 و ج 20،ص 21 و ص 121  و ج 19،ص 21 و ج 17 ،ص 156 .


موضوعات مرتبط:

برچسب‌ها:


تاريخ : پنجشنبه ٢٧ خرداد ۱۳۸٩ | ٦:٠۸ ‎ب.ظ | نویسنده : محمد | نظرات ()
.: Weblog Themes By SlideTheme :.